Kusang-loob na serbisyo, HATID AY LIGAYA AT PAG-ASENSO

Hindi inakala ni Robert Antenero-Dolleno, 55, na kahihiligan niya ang gawaing pagsasaka, maging ang magbigay ng kusang-loob na serbisyo para sa kapwa gayung lumaki ito sa Kamaynilaan na ang nakagawiang trabaho ay sa konstruksyon at pabrika.

Si Robert, o mas kilalang Kuya Robert ay tubong Negros Occidental. Napadpad ito sa Kamaynilaan upang maghanap ng mapapasukang trabaho habang nag-aaral.

Siya ay nakapagtapos ng Industrial Electrician sa isang Technical Vocational School at pinagpatuloy ang kursong Engineering habang nagtatrabaho, ngunit sa kabila ng hirap ng buhay ay hindi na nagawang ipagpatuloy pa.

Nagsimula ang hilig sa pagsasaka ni Kuya Robert nang magpaalam sa kanyang mga magulang na lalagay na sa tahimik. Nakapagtapos ng kursong Agriculture ang kanyang mapapangasawa, kung kaya’t naging tampulan siya ng tukso ng ama na baka paghawak lang ng araro ay hindi pa niya alam.

Sa kabila ng mga tukso sa kanya ng ama, ang tanging sagot lamang niya “Lahat naman po ng bagay ay natututunan, walang imposible hangga’t ang tao ay interesadong matuto.”

Taong 2001, napagtanto ni Kuya Robert na gusto niyang danasin ang buhay magsasaka. Gamit ang naipong pera sa pagtatrabaho, nakabili siya ng kalahating ektaryang lupain sa Barangay Parang, Bagac, Bataan kung saan naninirahan

ang kanyang kabiyak. “Hindi ko talaga hilig ang pagsasaka, naengganyo lamang ako kasi ang aking lupaing nabili ay magandang taniman ng palay,” aniya.

Ayon sa kanya, siya lamang ay nangangasiwa sa mga trabahador o kasama sa bukid, dahil ang namamahala nito ay hindi rin naman iba sa kanyang asawa.

Inaral niya lahat ng uri ng gawain sa bukid hanggang sa napagpasyahang tuluyan nang manirahan sa Bagac upang makasama na rin ang kanyang kabiyak na si Prima, o mas kilala bilang Ate Ema.

Si Ate Ema, 56, Agricultural Extension Worker (AEW)  sa Bagac, Bataan ay nagpatunay din sa labis na pagkahilig ni Kuya Robert sa mga gawaing pagsasaka, kaya naman isinasama niya ito kapag siya ay bumibisita sa mga barangay upang magpalaganap ng mga pagsasanay patungkol sa pagsasaka.

Mayroong 14 na barangay ang Bagac, pito dito ay baybayin na lugar na nakatalaga kay Ate Ema. Ayon kay Kuya Robert, “iyong ibang empleyado ng gobyerno, pagdating ng bagyo nagtatago sa bahay, pero ang asawa ko nasa sakahan upang tignan ang mga nasirang pananim,” buong pagmamalaki niyang pahayag.

Dahil sa mga karanasang ito, nagpasya si Kuya Robert na samahan ang kanyang kabiyak sa mga lakad nito. “Bilang asawa hindi ko siya pwedeng pabayaan,” dagdag pa niya. Hindi man linya sa kanyang

pinag-aralan ang nakahiligang gawain ngayon, hindi ito naging hadlang upang mapamahal sa napiling karera at makatulong sa kanyang kapwa magsasaka.

MAGSASAKANG KAAGAPAY NG GOBYERNO

Dahil sa kanyang dedikasyon sa pagsasaka, naitalaga si Kuya Robert bilang Farmer-Led Extensionist (FLE) ng Bagac, Bataan taong 2004. Siya ang ipinadadala sa mga pagsasanay ng Agricultural Training Institute (ATI) upang mas maipalaganap ang mga makabagong teknolohiya sa pagsasaka at maging kaagapay ng gobyerno sa pagtulong sa mga magsasaka sa kanayunan.

Mula noon, naging katuwang na ng LGU Bagac si Kuya Robert upang pasinayaan ang Farmers’ Field School o FFS sa mga karatig barangay nito.

Kwento nito, ang layunin ng isang Farmer Led Extensionist na ngayon ay Local Farmer Technician (LFT) na kung tawagin ay maging katuwang ng mga AEW sa pagpapalaganap ng mga makabagong pamamaran ng pagsasaka.

Aniya dahil sa mga naging karanasan sa LFT, natutunan niya ang kababaang-loob sa kapwa magsasaka. Bagamat siya rin ay isang magsasaka na maituturing, danas din niya ang hirap lalo na kapag ang sakahan ay napipinsala ng kalamidad.

Kaya naman ganun na lamang ang kanyang pagsisikap na maibahagi ang mga natutunan sa pagsasanay sa kanyang kapwa magsasaka upang mas madagdagan pa ang kaalaman at mga diskarteng aalalay sa kanila sa tamang pagsasaka.

“Kung anong ganda ng turo, anong ganda ng iyong pinulot sa iyong natutunan kung itoy mananatili sa bulsa mo ay hindi lalago, pero kung pagbalik mo sa iyong lugar at ito’y binahagi mo sa kapwa mo magsasaka tiyak na iyon ay lalago sabay sa paglago ng ani ng kapwa mo,” diin ni Kuya Robert.

“Hindi man sapat kung ano man yung natatanggap namin, kinahiligan ko na ito na tumulong sa aking kapwa

magsasaka. Sa panahon ngayon, walang imposible kung tayong mga magsasaka ay tulong-tulong, sapagkat ang sarili at kapwa din natin ang makatutulong sa atin,” dagdag pa niya.

“Mahusay magturo si Kuya Robert, marami na kaming natutunan sa kanya sa pagsasaka,” patotoo ni Hernani Fruelda ng Barangay Binuwangan, isa sa mga nabigyang serbisyo ni Kuya Robert.

Bilang lider ng Duhat Upland Farmers Association, Inc. si Hernani ay patuloy na umaasa na marami pang maibabahaging kaalaman si Kuya Robert sa kanila upang mas lalo nilang pag-igihan pa ang pagsasaka at tapusin ang programa ng FFS sa kanilang lugar.

KATAS NG BOLUNTERISMO

Taong 2015 nang maging opisyal na kabahagi siya ng munisipyo ng Bagac sa ilalim ng municipal

agriculture office.

Sabi nga ng iba, ang kusangloob na pagbibigay serbisyo ay isang paraan ng paglilingkod at pagpapakita ng pagmamahal sa kapwa at sa lipunan nang walang hinihintay na kapalit.

Hindi man hinangad ngunit kusang ibinigay ang pagkakataon kay Kuya Robert na suklian ang kanyang pagpupunyagi na mapabilang na maging kawani ng gobyerno. Para sa kanya, kasiyahan na niyang maglingkod sa kapwa.

Minsan sa kanyang pagpapasinaya ng FFS, kinakitaan siya ng mayor ng Bagac ng abilidad na maimpluwensyahan ang mga magsasaka sa tamang paggamit ng mga teknolohiyang makatutulong sa gawain sa bukid at maitaas ang moral ng mga magsasakang upang mas pag-igtingin pa ang pagsasaka.

Ayon naman kay Ate Ema, “minsan po sa opisina, si Robert nalang ang laging hinahanap. Mas kilala na po si Kuya Robert kesa sa amin dito na matagal nading naninilbihan sa agriculture office.”

Patunay lamang ito sa magandang relasyong nabuo ni Kuya Robert sa kapwa magsasakang umaasa at nagtitiwala sa kanyang kakayahan.

At nito lamang nakaraang Mayo taong 2017, siya ay pinarangalan bilang isa sa mga Natatanging Local Farmer Technician sa Pilipinas na iginawad sa Clark, Pampanga. Kalakip ng parangal na ito ay cash incentive na nagkakahalaga ng Php20,000. “Masarap sa pakiramdam na gawaran ng isang parangal na katulad nito, yung hirap mo ng ilang taon ay nagbunga. Sabi nga

nila, naghirap ka man at least may na-ani tulad ng pagtatanim ng halaman,” saad niya.

PAGPAPATULOY NG NASIMULAN

“Masasabi kong ito ang calling ko. Noong una’y wala talaga akong hilig sa pagsasaka, pero noong ito’y nakagawian ko na, ayoko ng ihinto. Sabi nga nila may edad na ako. Ang sabi ko naman wala ‘yan sa edad, kung mahal mo ang ginagawa mo ipagpapatuloy mo ito hangga’t may nangangailangan,” ani Kuya Robert.

Malaking hamon man kung titingnan ang bigat ng responsibilidad na kanyang pasan, ipagpapatuloy ni Kuya Robert ang kanyang nasimulan. Dagdag pa niya, “Hangga’t kailangan po ang serbisyo ko ng mga kapwa ko magsasaka, hindi ako magsasawa.”

Aminado si Kuya Robert na marami pa ring taliwas at sarado

ang pag-iisip pagdating sa makabagong pamamaraan ng pagsasaka, ngunit ang mga salik na ito ang siyang nagpapaigting sa kanya upang mas lalo pang mahalin ang kanyang gawain.

“Ang sabi ko sa kanila kung ano ang natutunan niyo noong unang panahon at iyong natutunan ko sa kasalukuyan bilang LFT, hindi natin dapat pagtalunan iyan. Kung ano man pong dulot at ganda ng inyong natutunan noon at saka yung ganda ng natutunan ko sa mga pagsasanay, pagsamahin po natin. Baka sa key check na walo, pwede nating gawing siyam,” ani Kuya Robert.

Bitbit ang mga pangarap at pangakong layunin bilang isang LFT, si Kuya Robert ay hindi maglilikat ang pagmamahal sa napiling karera at pagmamalasakit sa kapwa magsasaka at dahil na rin sa labis na kaligayahang nasumpungan sa napiling tungkulin.

Advertisements

MAY EKSTRANG KITA MULA SA DUMI NG ALAGA

Nakalalasong tubig, nasisirang kalupaan, at maruming hangin ang araw-araw na kinakaharap ng buong mundo sa ngayon. At sa iba’t-ibang anyo ng polusyon, mababakas ang unti-unting pagkasira ng ating inang kalikasan. Sa kasalukuyan ay nanganganib na ang supply ng malinis na tubig sa maraming lugar sa ating bansa maging ang mga pagkaing nagmumula sa ating mga sapa, ilog, lawa, at karagatan.

Naapektuhan na rin ang mga pananim na kung saan ang dating malinis na tubig na ipinandidilig sa mga gulay at iba pang halaman ay napalitan na ng mga nakalalasong kemikal na lubhang nakasasama sa kalusugan.

BIOGAS

Ang biogas ay nagmumula sa pagkabulok ng mga organikong bagay sa pamamagitan ng mga mikroorganismo. Binubuo ito ng methane at carbon dioxide na napoproseso sa isang lugar na walang oxygen o hangin. Kapag nabubulok ang dumi ng mga hayop, ito ay pinagmumulan ng methane na sadyang mapaminsala sa ating kapaligiran. Kaya naman ang paggamit ng biogas ay isang epektibong paraan upang mabawasan ang polusyon sa tubig, hangin, at lupa, at matugunan ang kakulangan ng enerhiya sa mga rural na lugar.

Katulad ng Liquid Petroleum Gas, ang biogas ay kulay asul kapag ito ay nasusunog. Ito ay walang amoy kahit pa nagmula ang gas sa dumi ng hayop. Maaaring gamitin ang gas na ito sa pagluluto, ilaw, at iba pa. Sa pangangalaga natin sa kalikasan at paggamit ng biogas, malinis na hangin at tubig ay maaari pang magisnan ng mga susunod pang henerasyon.

BIOGAS PROGRAM NG PHILSCAT

Layunin ng PhilSCAT Biogas Program na ipakilala ang isang biogas technology mula sa China para matugunan ang mga

problema dulot ng hindi maayos na pagtatapon ng dumi ng mga hayop sa kanayunan.

Noong Mayo 2014, pumili ang PhilSCAT mula sa mga interesadong backyard raisers sa Nueva Ecija upang tumanggap ng teknolohiyang biogas at isa na rito si Mary Grace Mostajo, 38, mula sa Sto. Domingo, Nueva Ecija. Dating sekretarya sa isang Law Office ngunit ngayon ay abala sa pangangalaga sa kanyang pamilya katuwang ng kanyang asawang si Reghis sa pangangasiwa naman ng kanilang babuyan na pangunahin nilang pinagkakakitaan.

Noon, ang mabahong amoy at pagtatapon ng dumi ng mga alagang baboy ang mga problemang karaniwan nilang kinahaharap sa araw-araw. Kaya naman ng malaman niya ang tungkol sa biogas program ng PhilSCAT ay dali-dali niyang ihinanda ang mga dokumento na kailangan ng center upang magqualify bilang cooperator.

“Sabi nila (PhilSCAT staff) kailangan lamang namin ng dumi mula sa 10 baboy para mapagana ang aming unit. Dahil mayroon kaming higit sa 10 baboy, ipinaayos namin ang kulungan ng mga baboy. Nagpagawa kami ng hiwalay na drainage para sa dumi ng 10 baboy lamang at ito ay nakadugtong diretso sa biogas inlet,” ani Mostajo.

Kumikita sila ng nasa 30,000 pesos kada buwan at nagbabago din depende sa dami ng biik na kanilang naipagbibili.

“Yung iba, iniisip nila baka sumabog daw, pero kami dahil naka-attend kami ng seminar, alam ko na hindi s’ya (biogas tank) sasabog. Nakakabawas pa tayo sa air pollution, at marami na din ang may gusto na magkaroon ng biogas dito sa amin dahil sa nakita nila ang pakinabang,” dagdag nito.

Para sa patuloy na suporta mula sa PhilSCAT, may talaan ang mga cooperators kung saan nilalagay nila ang mahahalagang impormasyon patungkol sa paggamit nila ng biogas sa araw-araw. Personal din na pumupunta ang nakatalaga sa proyekto upang i-monitor ang biogas units.

“Dati, nakakaperwisyo yung mabahong amoy lalo na sa mga kapitbahay, pero ngayon halos wala nang maamoy, yung dumi ay naging kapaki-pakinabang pa. Luto kami ng luto pero hindi na namin iniisip na gastos na naman dahil libre na ang gas namin,” masayang kwento ni Mary Grace.

MULA SA DUMI

“Ang lahat ng eksperimento na ginagawa ay may impact sa edukasyon ng tao, dahil nga kailangan ng mga tao na matuto upang magamit ito ng tama. Tulad ng biogas, mainam na natutunan na maari pala itong magamit sa pagluluto, ilaw, at syempre bilang organikong pataba,” saad ni Mostajo.

Noon daw ay hindi naman nila prayoridad ang pagbebenta ng organikong pataba dahil hindi naman nila alam kung saan ito ipagbibili. Ngunit dahil sa patok ang organikong pagsasaka sa ngayon ay nagkaroon siya ng mga mamimili at ito ay nakatulong sa kanila.

“Kinokolekta nila ang mga sludge mula sa discharge pipe at ibinibilad upang matuyo. Kadalasan tumatagal ng tatlong araw ang pagpapatuyo. Binebenta namin sa halagang 150 pesos kada sako, at dapat kung bibili ka may dala kang sariling sako. ‘Yung pinagkakakitaan, napupunta na

‘yun sa mga trabahador namin,” kwento ni Rhegis.

“Dati naghuhukay pa kami para maibaon yung mga dumi. Simula 2014 napapakinabangan na naming ang organikong pataba. Sa bukid napansin ko na mas maganda ang bulas ng sibuyas. Dati pineste ang mga pananim ng Sto. Domingo ng mga uod, pero ‘nung ginamitan namin ng organic fertilizer galing sa biogas, hindi masyadong nasira, hindi tulad ng iba na ang gamit ay artipisyal na pataba,” dagdag pa ni Rhegis.

Sa ating bansa ay agrikultura ang karaniwang pinagkukuhanan ng kabuhayan ng mga tao,

ang paggamit ng organikong pataba ay isang paraan upang makatipid at magkaroon ng mas masustansya at ligtas na pagkaing maihahain sa hapag kainan ng bawat pamilyang Pilipino.

Habang lahat ng tao ay nakatutok sa mga makabagong teknolohiya, wag nating kalimutan na ang ating kalusugan pa rin ang mas mahalaga. Ang paggamit at pagkain ng mga organikong produkto ay napakapraktikal na gawain hindi lamang upang maging malusog kundi upang makatulong din sa nagiisang planeta kung saan tayo namumuhay

Naudlot na pangarap, SA PAGSASAKA NATUPAD

Sa dami ng tao sa mundo, iilan na lamang ang nangangarap na maging isang magsasaka, kabilang dito si Ceferiano I. Sevilla, 60, mula sa Castellano, San Leonardo, Nueva Ecija. Sa kabila ng kanyang edad ay tinupad pa rin niya ang naudlot na pangarap na maging isang magsasaka.

SIMULA PAGKABATA

Namulat sa kahirapan si Ceferiano o Tatay Piring kung tawagin ng kanyang mga kabaryo. Bata pa lamang siya ay nakikita na niya ang hirap ng kanyang ama sa pagsasaka ng kanilang bukid sa San Vicente, Jaen, Nueva Ecija. Ngunit hindi ito naging hadlang upang talikuran niya ang pagsasaka.

“Noong maliit pa ako, sumasama na akong mamunla sa bukid. Ang tatay ko ay mag-isang gumagawa at nag-aararo gamit ang aming kalabaw dahil noong araw hindi naman uso ang may kasama sa bukid,” kwento ni Tatay Piring.

Ayon sa kanya, habang naglalako ng bukayo o minatamis na niyog na nakabalot sa dahon ng saging sa umaga ay bitbit na niya ang pagkain ng kanyang ama bago tumungo sa bukid. Sa murang edad at

bilang panganay sa anim na magkakapatid, ito ang kanyang nakamulatang gawain upang makatulong sa kanyang pamilya.

“Gustong gusto ko mag-aral noon, pero sabi ng tatay ko, pasensya ka na, kung uutangin ko lang pag-aaral mo, hindi ko kaya. Wala na akong nagawa kundi tanggapin na lamang ang aking kinahinatnan kahit naiinggit ako sa ibang kabataan na pumapasok sa eskwela. Noong ako’y 13 anyos na, natuto na akong mamasada ng traysikel upang kumita kahit kaunti,” salaysay pa niya.

BUKOD SA PAGSASAKA Noong magkaroon ng sariling pamilya ay naisipan niyang mangibang bansa. Sa edad na 25 ay naging isang Overseas Filipino Worker o OFW sa bansang Saudi sa loob ng anim na taon. Nang may sapat na ipon na, ay nakapagpundar ng isang maliit na bahay at panaderya sa kanilang lugar sa San Leonardo, Nueva Ecija.

Ngunit sa dalawang taong pagpapahinga galing Saudi ay naubos ang kanyang ipon at naantala ang pagsisimula ng kanyang bubuksang negosyo. Kaya naman binilinan siyang simulan na panaderya. Ayon kay Tatay Piring, taong 1988 nang nagsimula ang operasyon ng

kanyang panaderya.

“Hindi ako marunong magmasa ng tinapay, pero dumalo ako ng maraming pagsasanay patungkol sa baking. Alam kong magturo pero hindi ako ang mismong nag-mamasa. Ako lamang ang taga-tikim nila ng tinapay dito,” magiliw niyang lahad.

Magpasahanggang ngayon ay patuloy pa rin ang operasyon ng kanyang panaderya. Dahil sa kanyang pagsisikap, napalago niya ito at napagtapos ng kolehiyo ang kanyang apat na anak, nakabili ng bukid, at nakapagpagawa ng mas komportableng bahay para sa pamilya.

Hindi maitatanggi ang hilig niya sa pagtitinapay dahilan upang maitaguyod ang sariling pamilya sa kahirapan, ngunit naniniwala siyang hindi ito ang kanyang tadhana o kapalaran.

Ayon sa kanya, kung labis ang pagmamahal niya sa paggawa ng tinapay disin sana’y noon pa man ay natutunan na niya ang aktuwal na paggawa ng tinapay.

Ito ang isang dahilan kung bakit sa kabila ng kanyang edad ay patuloy niyang tinutupad ang kanyang naudlot na pangarapang pagsasaka.

Para kay Tatay Piring, sideline lamang niyang maituturing ang pagbubukid dahil ang panaderya pa rin ang kanilang pangunahing hanap-buhay sa loob ng 30 taon.

Ayon sa kanya, nagsimulang pumukaw sa kanyang interes ang hilig sa pagbubukid nang may nagsanla sa kanya ng isang hektaryang bukirin sa San Isidro, Nueva Ecija. Magmula noon ay hindi na niya tinigilan ang pagsasaka.

Mahilig din siyang dumalo sa mga pagsasanay na may kinalaman sa pagsasaka, kaya naman hindi nawaglit sa kanya ang pinangarap na gawain.

“Nasa elementarya pa lamang ako, mahilig na akong magsaka. 100 nga ang marka ko ‘dun at nararamdaman ko na ito talaga ang destiny ko, ang pagsasaka. Matagal na rin akong marunong kumuha ng soil sample . Basta may paseminar , dinadaluhan kong talaga,” aniya.

Sa ngayon, isa siya sa mga board member ng San Leonardo Agricultural MultiPurpose Cooperative at NievesCastellano Agricultural and Irrigators’ Association. Kasapi rin siya ng Neighborhood Association of Castellano kung saan nasa 430 pamilya na ang natatalang kasapi nito.

Layunin ng mga samahang ito na matugunan ang mga pangangailangan ng mga magsasaka sa kanilang lugar lalung-lalo na sa patubig na hindi naabot ng irigasyon.

Isa din siyang Modern Farmer Technician (MFT) o mas kilala

noon bilang Local Farmer Technician . Kasama ang Kagawaran ng Pagsasaka sa Region 3 at Provincial Agriculture’s Office ng Nueva Ecija, nagsasagawa sila ng mga technology demonstration sa bukid ni Tatay Piring simula pa noong 2014.

PAGSABAY SA MEKANISASYON

Bilang isang MFT, siya ay kasama ng DA-RFO 3, sa

panukala nitong paggamit ng mga makinarya upang mas mapataas pa ang ani ng mga magsasaka.

Kaya naman noong 2015, isang de-makinang pangtanim o walk behind mechanical rice transplanter kasama ng 270 seedling trays ang inilipat sa pangangalaga at ni Tatay Piring at kasamahang MFT mula sa isang kooperatiba sa Zaragoza, Nueva Ecija upang mas mapakinabangan sa kanilang lugar.

“Nasubukan na namin ito noong panahon ng tag-ulan at tag-init ngunit hanggang techno-demo lamang. Ang trabaho namin ay tulungan ang kapwa namin magsasaka, kapag nakumpleto na ang kagamitan namin para sa aming mga makinaryang pambukid, saka pa lang kami tatanggap ng mga custom services ,” pagsasaad niya sa kanilang mga plano.

MULA YOUTUBE HANGGANG PHILSCAT

Dahil sa talamak na paggamit ng internet , aminado si Tatay Piring na sa isang sikat na website na kung tawagin ay youtube siya naghahanap ng iba’t-ibang pamamaraan ng pagpupunla gamit ang de-makinang pantanim bago siya naimbitahan ng isang kawani ng DA-RFO 3 upang dumalo sa pagsasanay patungkol sa tamang pamamaraan at paggamit nito.

Ito ay pinamagatang ‘ Basic Operation and Maintenance of Selected Farm Machineries of Farm Service Providers in Region 3 Focus on Mechanical Rice Transplanter and Doublemulching Technique’ na kung saan ang teknolohiya ng Philippine Sino Center and Agricultural Technology o PhilSCAT ang siyang pangunahing tampok sa pagsasanay. Siya ay nakabilang sa ika-apat na batch ng pagsasanay na isinagawa sa Muñoz, Nueva Ecija noong ika 2-3 ng Mayo taong 2017.

“Doon ngayon ako nagkaroon

ng ideya na may pag-asa pa pala sa pagsasaka. May nagtuturo na ngayon. Noon, gagayahin mo lang ang mga nakikita mo sa mga kapwa mo magsasaka. Nagsabog siya ng ganito, bibili ka din at gagayahin mo. Pero hindi naman pala ganun lang, may natatangi palang pangangailangan ang lupa,” aniya.

“May ideya na kami noon pa man, kaya naisip namin na mas linangin ang pamamaraan ng pamumunla na naaayon sa aming lugar at kung alin ang mas madaling gamitin para sa amin. Pinagsama-samang mga ideya mula sa youtube at mga pamamaraan mula sa training,” ani Tatay Piring.

Sa kanilang pagpupunla ay dinadala nila sa bukid ang plastic mulch na pangunahing kagamitan sa pagpupunla para sa de-makinang pantanim, balak na bastidor o frame na may sukat 38cm x 74cm at kapal na ¼ pulgada, tabo, organic soil , binhi, paleta, riles ng seeder na gawa sa 2x2cm na kahoy, seeder , at kugon. Aararuhin muna nila ang bukid at kung pantay na ang pagkakalebel nito ay maaari na silang magsimula sa pagpupunla.

Kinakailangan din na pantay ang pagkakalebel ng lupa bago ito lapatan ng plastic mulch at patungan ng frame. Kailangan din haluing mabuti ang ilalagay na organic soil sa punlaan gamit ang tabo bago ipatong ang frame sa mga gilid nito.

Ang paleta ay kanilang ginagamit upang pantayin ang nailagay na lupa sa frame at masigurong walang matitigas

na lupang naihalo. Gumagamit din sila ng seeder na may riles na siyang nakalapat sa gilid ng frame upang maikalat ng maayos ang mga binhi.

“Ang gusto ko talaga ay mechanized na, kase dito sa barangay namin ay halos wala ng manananim. Naghahanap na lang kami sa ibang lugar, minsan malayo at may kamahalan ang upa. Nais namin na untiunting, makita ng mga tao ang ginagawa namin para kahit tagulan man ay transplanter na ang gagamitin,” ani Tatay Piring.

Bilang isang MFT ay nagsasagawa si Tatay Piring ngayon ng participatory technology demonstration na kung saan tampok sa kanilang techno-demo ang kanilang sariling pamamaraan ng pagpupunla mula sa mga natutunan sa youtube at mga turo sa PhilSCAT na kanilang mas pinainam at iniangkop ayon sa kanilang pangangailangan sa kanilang lugar.

“Sa aking palagay, maaari na akong magretiro, kaya naman nag-aalok ako ng mga libreng serbisyo gamit ang aking mga makina. Ang goal ko na lang ay kung paano makatutulong at mas mapa-aangat ang pamumuhay at gawi ng aking kapwa magsasaka,” aniya.

Tunay nga namang hindi hadlang ang edad upang tuparin ang mga pangarap lalo na kung ito ay para sa ikabubuti ng iyong kapwa. Isa si Tatay Piring na patotoo na sa kabila ng paminsan-minsang pananakit ng kasu-kasuan dala ng katandaan, ay may tikas at sigla pa rin pagdating sa pagsasaka.

Pagsasaka ang katuwang ng ‘Super mom’ ng Iloilo

Sariwa pa sa alaala ni Myrna ang hirap at sakripisyo niya sa pagpapalaki ng kanyang mga anak habang nagsisilbing isa sa mga aktibong farmer leader sa kanilang lugar sa Passi City, Iloilo.

Maaga mang nakapag-asawa sa edad na 18, ni katiting na pagsisisi ay hindi niya naramdaman sapagkat ang walo sa kanyang mga anak ay pawang propesyunal na ngayon habang ang bunso nama’y Grade 11 na.

Hindi man natapos ni Myrna ang kursong Civil Engineering ay itinuon naman niya ang kanyang atensyon sa kanyang pamilya at pagsasaka.

Mula sa anim na hektaryang bukirin na ipinamana ng kanyang ama noong 2002, naging pangunahing pagkabuhayan na nila ang pagsasaka.

“Yung dalawang hektarya tinataniman namin iyon ng palay, tig-dalawang hektarya din sa mais at tubo,” ani Myrna.

Ayon pa sa kanya, talagang likas na sa pamilya nila ang hilig sa pagsasaka. Sa katunayan pa nga, ang ama ang kanyang iniidolo pagdating sa larangang ito.

Survivor

Hindi lingid sa karamihan na isa ding cancer survivor si Myrna. Taong 1999 nang madiagnosed siya ng sakit na follicular thyroid carcinoma, isang uri ng tumor sa thyroid.

Sa halip na mawalan ng pagasa, ang karanasang ito ang nagsilbing inspirasyon niya upang magpatuloy sa hamon ng buhay.

Hindi madali ang responsibilidad ni Myrna bilang isang local farmer technician ng DARegion VI. Bukod sa myembro siya ng Agtabo Farmers Association sa kanilang lugar at kasalukuyang pangulo ng Passi City Federation of Farmers Association mula 2010, siya din ang itinalagang treasurer ng Iloilo Farmers Federation of Farmers Association sa kanilang probinsya.

Ngunit ayon sa kanya, hindi daw siya napapagod na tumulong sa kapwa magsasaka, “minsan tinatanong ko nga din ang sarili ko kung bakit hindi ako napapagod, kasi sa totoo lang wala na dapat ako masyadong iniisip sa buhay kasi halos lahat ng anak ko ay propesyunal na, pero iba kasi kapag naaapreciate ka ng kapwa mo sa maliliit na bagay na nagagawa mo sa para sa kanila, iyon ang hindi kalianman mabibili ng pera.”

Ayon pa sa kanya, napakalaking tulong din ng mga suporta at tiwala ng kanyang pamilya sa lahat ng kanyang ginagawa.

“Sobrang proud sila sa akin, talagang yung suporta nila sa akin ay napakalaki, kaya

naman hindi ko mabitawan yung mga responsibilidad ko sa asosasyon,” saad ni niya.

Bilang farmer-leader

Bilang aktibong miyembro ng ibat-ibang asosasyon ng mga magsasaka, hindi rin naging madali para kay Myrna ang pagiging isang farmer-leader lalo na at marami pa rin sa kanyang kapwa magsasaka ang sarado ang isip ukol sa mga makabagong pamamaraan ng pagsasaka.

“Mahirap din i-convince ang ibang magsasaka na buksan ang isip sa mga makabagong teknolohiya, hirap pa rin silang mag-adapt, may mga pagkakataon pa nga na tinatawanan kami ng nasisira na ang ulo namin kasi pati mga dahon ng palay sinusukat namin,” pag-alala ni Myrna.

Ngunit simula ng maacknowledge ng kanilang local government unit ang kanilang pagsisikap na umunlad ang kaalaman sa pagsasaka at magawaran ng cash incentive na siyang naging paraan upang sila ay magkaroon ng educational tour sa Science City of Muñoz, Nueva Ecija.

Mula sa bilang na 25 miyembro, naengganyo nang sumapi ang iba pang magsasaka sa kanilang lugar hanggang sa naging 116 na ang kasalukuyang bilang ng miyembro ng asosasyon sa ngayon.

Dahil sa kanyang sipag at dedikasyon, nakitaan siya

ng natatanging galing sa pagsasaka. Napansin ito nang siya ay mag-uwi ng mga parangal mula sa DA bilang natatanging corn farmer sa kanilang rehiyon noong 2008 at 2016.

Madalas din siyang imbitahan sa mga pagsasanay ng Department of Agriculture na may kinalaman sa patatanim ng palay, mais, tubo at gulay. Ayon kay Myrna, “lahat naman ng bagay ay napag-aaralan, kung gusto maraming paraan, kung ayaw maraming dahilan.”

Kaya naman nang siya ay mapili upang kumatawan sa kanilang rehiyon at maging kaisa ng PHilMech sa kanilang Magsasakang Mekaniko Program ay hindi siya nag dalawang isip na magtungo sa Nueva Ecija upang magsanay.

“Noong una, hindi ko talaga alam na sasabak ako sa hands-on kasi ang akala ko puro theory lang, pero hindi ko  akalaing sobrang ma-eenjoy ko yung training. I am very happy na naka-attend ako ng ganuong klaseng mga training,” saad ni Myrna.

Isa si Myrna sa mga naging mapapalad na participant ng Training on Repair and Maintenance of Small Farm Engines sa ilalim ng Mekanikong Magsasaka Program ng PHilMech kasama ng PhilSCAT, Super Trade Machinery Global, Inc., at Technical Education and Skills Development AuthorityNueva Ecija (TESDA-NE) na kung saan siya ay nakapasa sa national competency assessment na isinagawa ng TESDA-NE para sa Motorcycle/ Small Engines Servicing at ngayon ay NC II holder na.

Isang patunay si Myrna na ang pagkatuto ay wala sa edad o kasarian, “halos lahat ng activities ay sobrang naenjoy ko, kaya naman sobrang tuwa ko nuong nag hands-on kami at talagang napaandar ko yung tatlong klase ng makina mula sa diesel engine at gasoline engine na water cooled at air cooled,” kwento niya.

Base sa naging performance ni Myrna sa isinagawang posttest evaluation ay lumalabas na siya ay may 45% knowledge increment o dagdag na kaalaman mula sa kanyang naunang pre-test examination.

“Very keen siyang matuto, kung may hindi siya alam talagang nagtatanong siya at isinusulat niya agad, kahit nga sa pagpapaandar ng makina, kahit nangangalay na siya, sinusubukan pa rin niya, kaya naman hindi nakapagtataka na siya ang kauna-unahang babaeng trainee namin na nakapagpaandar ng tatlong klase ng small farm engine,” ani Ramil R. Carbonel, training development officer ng PhilSCAT.

Bahagi ng training na ito ang paggawa ng kani-kanilang action plan para sa kanilang lokal. At isa nga sa mga plano ni Myrna ay maibahagi ang kanyang mga natutunan

sa naganap na training sa pamamagitan ng pagbuo ng isang pagsasanay sa kanilang komunidad.

“Tumutulog-tulong din ako ngayon sa aking anak na chief mechanic sa aming lugar sa pagkukumpuni ng mga sirang makina at motor sa amin, minsan pa nga naibabahagi ko sa kanya yung ibang technique na natutunan ko sa training at ganun din siya sa akin,” dagdag niya.

Hindi na bago ang mga kagaya ni Myrna na nakikipagsabayan sa mga kalalakihan sa iba’tibang larangan, ngunit ang nakabibilib dito ay kung paanong sila pa minsan ang nakagagawa ng higit pa kaysa inaasahan.

Kaya naman ang payo ni Myrna sa mga kababaihan, “kung may mga

oportunidad na katulad nito, huwag kayo matakot sumubok, kasi para sakin pantaypantay ang mga karapatan at kakayanan nating mga babae at lalaki basta masipag ka at determinado kang matuto.”

PhilSCAT takes part in Guimba’s 1st Agri-Aqua trade fair

Resounding, the theme “Sigla sa Agrikultura, Yaman ng Magsasaka”, the Philippine-Sino Center for Agricultural Technology (PhilSCAT) took part in the 1st Agri-Aqua trade fair of Guimba held at Umali Gym, Municipal Town Hall on March 6, 2017.

The first-ever Agri-Aqua Trade fair organized by the Department of Agriculture of the local government unit of Guimba was participated by farmers’ associations cooperatives extension workers, students and various rice industry players.  This one-day event aims to showcase the products produced by the town’s farmers’ associations and cooperatives.

Fruits and vegetables ‘pinaka’ competition was one of the main attractions of the event of which local farmers who harvested the biggest fruits and vegetables were recognized in the event.

Moreover, a cook festival featuring ‘tilapia’ as the main dish was also one of the highlights of the event that participated by different barangays from the said town.

Showcasing the modern type of farming system was also among the goals of the trade fair which through PhilSCAT the mechanical rice transplanter (riding type), Mestiso 38- a high yielding hybrid rice variety and the biogas technology were featured.

Edgardo V. Coloma, science research specialist II of the Agricultural Engineering and Mechanization Unit of PhilSCAT, briefed the farmer-visitors on the operation of mechanical rice transpalnter as well as the double-mulching technique as an the alternative partner technology of the transplanter on seedling preparation.

An instructional video on how the transplanter works  was shown and PhilSCAT information educational and communication materials such as newsletter, primer and techno-guides were distributed for free.

Municipal mayor Jose R. Dizon, Ed.D graced the opening ceremony together with Leonardo DC. Garcia, vice mayor; Joselito D. Abesamis, municipal agriculturist; and Eric Mateo, Sangguniang chairman of the Committee on agriculture.

The said event also featured Products of different agricultural agencies such as the Bureau of Fisheries and Aquatic Resources, Regional Field Unit 3, Ayos Lumboy Producers Cooperative private and public seed companies such as PhilSCAT, Longping Tropical, SL Agritech and East-West Company.

Farmer’s forum and symposium was also held led by Dr. Rocelyn M. Barroga and Dr.  Melicent S. Recto, CLSU professors from the College of Agriculture and the College of Business Administration and Accountancy, respectively.

The agri trade fair is a component activity  of the Guimba’s 152nd founding anniversary drumbeating the theme ‘Sa Patuloy na Pagsulong ng Guimba kong mahal, sama-sama ang lahat sa pagkamit ng tagumpay.’ RRCarbonel

DA convenes year-end assessment for special projects anew, commends PhilSCAT for its accomplishments

In a continuing effort to further improve the implementation of the Department of Agriculture’s locally and foreign funded projects, the Special Projects Coordination and Management Assistance Division (SPCMAD) held its Year-End Assessment and Review on February 7 to 10, 2017 at the JC Leisure and Business Place in Kidapawan City, North Cotabato.

The 4-day assessment meeting hosted by the Agricultural Training Institute, aimed to evaluate the overall performance of all the locally and foreign funded projects vis-à-vis its 2016 targets. The assessment also served as an avenue for all the participating agencies cascading and setting their strategic directions for 2017.

In a message by Dr. Luz A. Taposok, ATI director, she stressed that the focus of the year-end assessment should be on how the agency would be able to hit its goals and targets. She also urged participating agencies, to show performance, provide par excellence to the agriculture stakeholders and make their presence felt in the field.

PhilSCAT as one of the foreign assisted projects between Philippine-China cooperation in the field agriculture was represented by Patricia P. Bernal, PhilSCAT’s information officer.

For the project presentation, DA-SPCMAD commends the Center for its institutionalization under the Central Luzon State University and for creating 16 plantilla positions that will address the stability of tenure for PhilSCAT staff and at the same time ensure the continuity for relevant PhilSCAT activities.

Among the highlights of the activity were plenary presentations on the accomplishment reports of the different DA projects, updates on the Department of Agriculture plans for 2017, updates on the agreements during the 2015 year-end assessment and the status of project reports submission.

Furthermore, DA-SPCMAD announced that the next mid-year assessment will be held in DA-OSEC’s new building in Quezon City sometime in July and will be hosted by the Philippine Rural Development Project. PPBernal

Cheng Liangji: A LEGACY TO UPHOLD

 

Now that PhilSCAT’s 5-year project implementation is about to conclude, the working contract of all the Chinese experts will soon end as well. This may mean goodbye to some, but as long as the Philippine and China cooperation stand strong to its commitment to uplift the Philippine agriculture, it will always mean ‘until we meet again’.

Mr. Cheng Liangi, 62, has been part of PhilSCAT since 2002. He has brought many contributions in terms of technical supervision on modern Chinese farming technologies.

He has served almost 14 years of his career in the Philippines bringing Chinese agricultural advancements to uplift the lives of the Filipino farmers.

Despite the culture barrier, Cheng made a huge mark to the hearts of the Filipino farmers and served as a ‘father figure’ to all his Chinese and Filipino colleagues.

Now that PhilSCAT second Technical Cooperation is about to conclude, Cheng was nonetheless happy to be part of this growing family.

Challenged

His journey started in a big decision to come in an entirely new and unfamiliar environment carrying only the courage in his heart and determination to start from scratch.

Challenged by the fact that he will be immersed in an unfamiliar environment with different culture and belief, he took the responsibility to become the Co-Director of PhilSCAT in 2002.

Though it wasn’t easy at first, he was able to overcome the pain and sorrow of living overseas away from his family and homeland.

Come with the huge responsibility as Chinese Director of PhilSCAT were sacrifices he had to endure living overseas.

While fulfilling his duties, his parents passed away. He was beyond sad, knowing he wasn’t able to be there when they needed him the most.

Also, the fact that he needed to be separated for a very long time to his family always worries him and brings him uneasiness.

But beyond these sacrifices he endured didn’t change his ground and waver his decision to come in the Philippines.

Beyond sacrifices

“I would like to tell everyone that I am very happy and satisfied for my decision 14 years ago. I can truly say, the prime years of my life were never been wasted but instead have gained so much meaning,” he said.

Cheng had participated in the whole process of PhilSCAT TCP I and TCP II from planning, designing and implementing in the past 10 years.

Through his supervision, PhilSCAT has acquired the basic functions of scientific research, demonstration, training and socialized services in the field of hybrid rice, agricultural machinery and biogas and had acquired the stature of most noted and esteemed Philippine-China project.

He introduced more than 120 Chinese varieties and cultivated 16 new hybrid rice varieties. Among those, 5 varieties have been approved by the National Seed Industry Council (NSIC).

Moreover, he spearheaded the conduct of commercial seed production in the Philippines which exceeded more than 100 hectares of seed production area in 2016.

Aside from the expansion and influence he had brought in the field of hybrid rice technology, he also made remarkable feats than expected.

With the assistance and recommendation of the Chinese expert team, additional funds was provided by Chinese government amounting to US$777 or equivalent to Php38Million used in different aides in the areas of agricultural machinery, hybrid rice technology, infrastructure, and calamity assistance.

He was able to recommend 104 Filipino staff for capability trainings to China. Among those, 62 were covered in TCP II of which 43 were from CLSU and PhilSCAT.

Destiny must have brought him to attain all of these achievements that led him to witness the development of the relationship between China and Philippines.

According to Cheng, life is accompanied by gain and loss. He had already declared his retirement from the project and received the understanding from his family and collegues.

He said that he would like to share his happiness to have work with PhilSCAT staff for the past 10 years and wished for the profound friendship for the future agricultural cooperation between China and Philippines.

Brief Background

Cheng Liangji, born on October 3, 1955 is married to Wang Zongke. He has one daughter named Cheng Yiqiaochu living in Changsha City, China.

He has a Degree in Agronomy and graduated from Hunan Agricultural University.

Cheng who is an expert in Agricultural Administration, Agricultural Technology, Multilateral and Bilateral Foreign Affairs Cooperative Program and Joint Venture Management is also a member of the Foreign Economic Center of the Department of Agriculture of Hunan Province.

His passion in photography and literature inspired him to discover some beautiful places in the Philippines such as Cebu and Palawan.

He became as the Co-Director of PhilSCAT TCP I from 2003 to 2008. When TCP II was signed in September 2011, he took again the co-directorship and headed the Chinese Expert Group of PhilSCAT until 2016.

Philscat, Philmech collab produce 30 ‘barrio’ mechanics

In partnership with the Philippine Center for Postharvest and Development (PhilMech), the Philippine-Sino Center for Agricultural Technology successfully produced 30 certified ‘barrio’ mechanics in the recently conducted training on Repair and Maintenance of Small Farm Engines held at PhilSCAT Workshop I on March 20-25, 2017.

The 6-day training which aims to train and develop pool of rural technicians that will cater small farm engine repair services to nearby rural areas was funded by PHilMech as a complementing support to the Agricultural Mechanization advocacy of the national government.

According to the Memorandum of Agreement signed by both parties, the training will be done for five (5) batches in collaboration with Super Trade Machineries Global, Inc and Technical Education and Skills Development Authority-Nueva Ecija (TESDA-NE).

Super Trade being the leading distributor of agricultural machineries deploys the resource persons, handle the hands-on training and provides the necessary tools and demonstration materials during the training while TESDA-NE handle the competency assessment and NC-II certification for the participants.

The six-day training is comprisedof lectures on work ethics and safety; identification of internal combustion engine (ICE) parts, its functions and mechanism; basic troubleshooting; engine application and maintenance; action planning; basic motorcycle servicing; hands-on activities on ICE assembly and disassembly; and small ICE servicing.

“I am encouraging everyone to participate. Try and learn. The engines and machines that we are providing will eventually become rusty. It will get old and breakdown, but all the knowledge that you could gain from this training will be useful as long as you live. It could last a lifetime,” said Engr. Joel Panagsagan, Super Trade vice president for marketing and external affairs, in his message during the opening ceremony.

Helen Calica, PhilMech Technology Management and Training Division chief also pointed out the importance of this training to the participants being on the front line in providing technical assistance to their respective regional units.

All the participants received their certificate of completion during the graduation ceremony while special awards were given to May Ville B. Castro as the ‘Most Active Participant’ and Gemma O. Mallo as the ‘Most Improved Participant’ who garnered the highest increment based on the result of pre-test and post-test given during the 1st day and on the 5th day of the training, respectively.

“It’s been 25 years since I graduated from college and the last time I studied ICE was in 1992 before I took the board exam. I can barely recall what I’ve studied but this training refreshed my mind as I read the hand-outs. Through the case I really lack hands-on activities since my thought that having my brother as a mechanic, I won’t need to apply what I’ve learned. At turns out, this training made me realize that I should also know how to do it on my own,” said Mallo, one of the participants.

Based on the competency assessment of TESDA-PTC, from the 30 participants who completed the training, 28 took the exam and only 26 successfully passed the National Competency II certification.

The second batch of the training is scheduled on May 15-21, 2017 while the remaining batches were slated on scheduled on June, July and August of 2017. JMRarama

Bulacan farmers train on rice transplanter operation, seedling preparation

Aimed to extend the technical know-how on using the mechanical rice transplanter to the farmer-participants and enhance their technical capability on seedling preparation using the double-mulching technique (DMT), a total of 25 farmers from Pulilan, Bulacan successfully undergone a training on the operation of the rice mechanical transplanter using DMT on January 3, 2017.

DMT is an alternative method of seedling preparation which can intensify the adoption of the mechanical rice transplanting technology because it uses low-cost materials which are available in the local market.

The said training was requested by DOST Regional Director, Julius Ceasar V. Sicat, who is inspired and determined to introduce the modern farming system to Bulacan farmers from barangay Inoan, Tabon, Tinejero, Lumbac and Peñabatan, all from Pulilan and increase their yield and income, as well.

In his message, Sicat said, “the technology that we are going to offer to you is proven and tested; 100% guaranteed that your hope of tons of yield will be attained.”

“This training will guide you in the proper use of the mechanical rice transplanter and the proper seedling preparation. These technologies were already proven and must be promoted to farmers like you who want to adapt the latest farming system,” said PhilSCAT Director Emmanuel V. Sicat in his message.

Moreover, Maritz Ochoa-Montejo, municipal mayor of Pulilan also gave a message to the farmer-participants of the training and challenged them to be receptive in embracing new technologies and innovations and support the Department of Agriculture’s mechanization program.

“Let us open our minds to innovate our farming system here in Pulilan, Bulacan. Mechanization is really a great help for us to increase our yield and increase our income. Let us embrace the program of the department of agriculture particularly on mechanization and use of hybrid rice seeds,” she said.

The said training is in partnership with the Department of Science and Technology (DOST) Region III and the local government unit of Pulilan, Bulacan.

 

DMT demonstration

Aldo C. Valdez, science research specialist of the agricultural engineering and mechanization unit of PhilSCAT, carried out the lecture sessions of the double-mulching technique and spearheaded hands-on activities last December 16, 2016 together with Jonathan Mallare and Teodoro Audencial, PhilSCAT laborers.

The participants also engaged on the actual seedling preparation.  They constructed a six (6) 1.5-meter wide and 9-meter long seedbed for a 12,500 square meter farm. Unlike the conventional ‘dapog’ style, they cover the seedbeds with holed plastic mulches. Angle bar frames were used to secure both sides of the seedbed.

On top of the plactic mulch, pulverized garden soil were spread with one inch thickness before sowing the 6.6 kilos of pre-germinated LP 937 hybrid rice seeds.

Crop care and water management were also discussed to the farmer-participants by Reymark A. Fulgencio, science research assistant of the hybrid rice technology unit of PhilSCAT.

 

MRT demonstration

The demonstration of the mechanical rice transplanting operation was held on  January 3, 2017 with seedlings aging at 18 days old, the ideal age of the seedlings for transplanting.

Present during the training demonstration are Provincial S&T Director of Bulacan, Angelita Q. Parungao; DOST-3 Regional Director, Julius Ceasar V. Sicat; OIC-Municipal Agriculturist of Pulilan, Juliet Francisco; and PhilSCAT Technology Product and Development Division chief Carlos Abon, Jr.

During the transplanter operation, the farmer-participants actually engaged in the proper cutting of seedlings ensuring its right measurements.

Valdez also explained to the participants the proper operation and maintenance of the mechanical rice transplanter and its basic troubleshooting.

RRCarbonel

 

 

 

PhilSCAT, DA RFO 3 gear up to capacitate farmer co-ops

A total of 78 farmers have undergone 2 batches of capability training on the basic operation and maintenance of Selected Farm Machineries for Region 3 farmer-cooperatives on the Mechanical Rice Transplanter and Double-Mulching Technique on March 8-9 and March 16-17 respectively.

This training program  was requested and funded by the Department of Agriculture-Regional Field Office 3 (DA-RFO3) to train and develop the skills of the different farm service providers especially DA’s farm machinery recipients.

The training focus on the operation and maintenance of mechanical rice transplanter and its low-cost seedling preparation complement the double mulching technique (DMT).

The opening ceremony for the first batch was graced by PhilSCAT Director Emmanuel V. Sicat together with Wilson E. Santarina, DA-RDO 3 Institutional Development Unit (IDU) representative; Carlos C. Abon, Jr., PhilSCAT Technology Product and Development Division chief; and some participating staff from both parties.

In his message, Sicat shared his experiences during planting season particularly on how he encountered problems on the lack of labor and opted for farm mechanization instead.

Moreover, DA RFO 3 expressed appreciation to PhilSCAT for the partnership through this training. In his message, Santarina reminded the participants to use the farm machines effectively and wisely according to its use to gain its maximum benefits.

“DA expects you (participants) to use the machineries granted to your cooperatives and be able to contribute in the government’s goal of increasing the yield of the farmers,” Santarina said.

Meanwhile, a total of 69 participants successfully completed the 2-day training and received certificate of completions while the remaining 9 participants were given certificates of attendance for their participation either on the first or 2nd day of the training only.

“I hope that you will be able to effectively use the farm machines granted by our government. Do not hesitate to ask questions because with the right agencies, right communication, and right farming technology, a better future awaits us,” said Engr. Romeo Vasquez, proprietor of highly successful RSV enterprises and one of the resource speaker during the training.

According to Nestor B. De Guzman, manager of Diadiawan Integrated Resources Multi-Purpose Cooperative in Aurora and one of the paticipants, “I learned a lot through this training, unlike before that we do not know how to operate the mechanical transplanter, and with this training we will be able to use it now to our farms.”

The two-day training was consisted of lectures on Mechanized Land Preparation, Methods of Seedling Preparation, Double-Mulching Technique discussed by PhilSCAT Science Research Specialist Engr. Aldo C. Valdez, and Business Projections of Common Service Farm Facilities tackled by the Proprietor of RS Vasquez Enterprises Engr. Romeo S. Vasquez. The hands-on activity on Double-Mulching Technique and Mechanized Rice Transplanting Operation was facilitated by PhilSCAT Science Research Specialist Engr. Edgardo V. Coloma and assisted by selected PhilSCAT staff.

Two more batches of this training will be conducted on April 24-25 2017 and May 2-3, 2017.  JMRarama