Pagsasaka ang katuwang ng ‘Super mom’ ng Iloilo

Sariwa pa sa alaala ni Myrna ang hirap at sakripisyo niya sa pagpapalaki ng kanyang mga anak habang nagsisilbing isa sa mga aktibong farmer leader sa kanilang lugar sa Passi City, Iloilo.

Maaga mang nakapag-asawa sa edad na 18, ni katiting na pagsisisi ay hindi niya naramdaman sapagkat ang walo sa kanyang mga anak ay pawang propesyunal na ngayon habang ang bunso nama’y Grade 11 na.

Hindi man natapos ni Myrna ang kursong Civil Engineering ay itinuon naman niya ang kanyang atensyon sa kanyang pamilya at pagsasaka.

Mula sa anim na hektaryang bukirin na ipinamana ng kanyang ama noong 2002, naging pangunahing pagkabuhayan na nila ang pagsasaka.

“Yung dalawang hektarya tinataniman namin iyon ng palay, tig-dalawang hektarya din sa mais at tubo,” ani Myrna.

Ayon pa sa kanya, talagang likas na sa pamilya nila ang hilig sa pagsasaka. Sa katunayan pa nga, ang ama ang kanyang iniidolo pagdating sa larangang ito.

Survivor

Hindi lingid sa karamihan na isa ding cancer survivor si Myrna. Taong 1999 nang madiagnosed siya ng sakit na follicular thyroid carcinoma, isang uri ng tumor sa thyroid.

Sa halip na mawalan ng pagasa, ang karanasang ito ang nagsilbing inspirasyon niya upang magpatuloy sa hamon ng buhay.

Hindi madali ang responsibilidad ni Myrna bilang isang local farmer technician ng DARegion VI. Bukod sa myembro siya ng Agtabo Farmers Association sa kanilang lugar at kasalukuyang pangulo ng Passi City Federation of Farmers Association mula 2010, siya din ang itinalagang treasurer ng Iloilo Farmers Federation of Farmers Association sa kanilang probinsya.

Ngunit ayon sa kanya, hindi daw siya napapagod na tumulong sa kapwa magsasaka, “minsan tinatanong ko nga din ang sarili ko kung bakit hindi ako napapagod, kasi sa totoo lang wala na dapat ako masyadong iniisip sa buhay kasi halos lahat ng anak ko ay propesyunal na, pero iba kasi kapag naaapreciate ka ng kapwa mo sa maliliit na bagay na nagagawa mo sa para sa kanila, iyon ang hindi kalianman mabibili ng pera.”

Ayon pa sa kanya, napakalaking tulong din ng mga suporta at tiwala ng kanyang pamilya sa lahat ng kanyang ginagawa.

“Sobrang proud sila sa akin, talagang yung suporta nila sa akin ay napakalaki, kaya

naman hindi ko mabitawan yung mga responsibilidad ko sa asosasyon,” saad ni niya.

Bilang farmer-leader

Bilang aktibong miyembro ng ibat-ibang asosasyon ng mga magsasaka, hindi rin naging madali para kay Myrna ang pagiging isang farmer-leader lalo na at marami pa rin sa kanyang kapwa magsasaka ang sarado ang isip ukol sa mga makabagong pamamaraan ng pagsasaka.

“Mahirap din i-convince ang ibang magsasaka na buksan ang isip sa mga makabagong teknolohiya, hirap pa rin silang mag-adapt, may mga pagkakataon pa nga na tinatawanan kami ng nasisira na ang ulo namin kasi pati mga dahon ng palay sinusukat namin,” pag-alala ni Myrna.

Ngunit simula ng maacknowledge ng kanilang local government unit ang kanilang pagsisikap na umunlad ang kaalaman sa pagsasaka at magawaran ng cash incentive na siyang naging paraan upang sila ay magkaroon ng educational tour sa Science City of Muñoz, Nueva Ecija.

Mula sa bilang na 25 miyembro, naengganyo nang sumapi ang iba pang magsasaka sa kanilang lugar hanggang sa naging 116 na ang kasalukuyang bilang ng miyembro ng asosasyon sa ngayon.

Dahil sa kanyang sipag at dedikasyon, nakitaan siya

ng natatanging galing sa pagsasaka. Napansin ito nang siya ay mag-uwi ng mga parangal mula sa DA bilang natatanging corn farmer sa kanilang rehiyon noong 2008 at 2016.

Madalas din siyang imbitahan sa mga pagsasanay ng Department of Agriculture na may kinalaman sa patatanim ng palay, mais, tubo at gulay. Ayon kay Myrna, “lahat naman ng bagay ay napag-aaralan, kung gusto maraming paraan, kung ayaw maraming dahilan.”

Kaya naman nang siya ay mapili upang kumatawan sa kanilang rehiyon at maging kaisa ng PHilMech sa kanilang Magsasakang Mekaniko Program ay hindi siya nag dalawang isip na magtungo sa Nueva Ecija upang magsanay.

“Noong una, hindi ko talaga alam na sasabak ako sa hands-on kasi ang akala ko puro theory lang, pero hindi ko  akalaing sobrang ma-eenjoy ko yung training. I am very happy na naka-attend ako ng ganuong klaseng mga training,” saad ni Myrna.

Isa si Myrna sa mga naging mapapalad na participant ng Training on Repair and Maintenance of Small Farm Engines sa ilalim ng Mekanikong Magsasaka Program ng PHilMech kasama ng PhilSCAT, Super Trade Machinery Global, Inc., at Technical Education and Skills Development AuthorityNueva Ecija (TESDA-NE) na kung saan siya ay nakapasa sa national competency assessment na isinagawa ng TESDA-NE para sa Motorcycle/ Small Engines Servicing at ngayon ay NC II holder na.

Isang patunay si Myrna na ang pagkatuto ay wala sa edad o kasarian, “halos lahat ng activities ay sobrang naenjoy ko, kaya naman sobrang tuwa ko nuong nag hands-on kami at talagang napaandar ko yung tatlong klase ng makina mula sa diesel engine at gasoline engine na water cooled at air cooled,” kwento niya.

Base sa naging performance ni Myrna sa isinagawang posttest evaluation ay lumalabas na siya ay may 45% knowledge increment o dagdag na kaalaman mula sa kanyang naunang pre-test examination.

“Very keen siyang matuto, kung may hindi siya alam talagang nagtatanong siya at isinusulat niya agad, kahit nga sa pagpapaandar ng makina, kahit nangangalay na siya, sinusubukan pa rin niya, kaya naman hindi nakapagtataka na siya ang kauna-unahang babaeng trainee namin na nakapagpaandar ng tatlong klase ng small farm engine,” ani Ramil R. Carbonel, training development officer ng PhilSCAT.

Bahagi ng training na ito ang paggawa ng kani-kanilang action plan para sa kanilang lokal. At isa nga sa mga plano ni Myrna ay maibahagi ang kanyang mga natutunan

sa naganap na training sa pamamagitan ng pagbuo ng isang pagsasanay sa kanilang komunidad.

“Tumutulog-tulong din ako ngayon sa aking anak na chief mechanic sa aming lugar sa pagkukumpuni ng mga sirang makina at motor sa amin, minsan pa nga naibabahagi ko sa kanya yung ibang technique na natutunan ko sa training at ganun din siya sa akin,” dagdag niya.

Hindi na bago ang mga kagaya ni Myrna na nakikipagsabayan sa mga kalalakihan sa iba’tibang larangan, ngunit ang nakabibilib dito ay kung paanong sila pa minsan ang nakagagawa ng higit pa kaysa inaasahan.

Kaya naman ang payo ni Myrna sa mga kababaihan, “kung may mga

oportunidad na katulad nito, huwag kayo matakot sumubok, kasi para sakin pantaypantay ang mga karapatan at kakayanan nating mga babae at lalaki basta masipag ka at determinado kang matuto.”

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s